Mualliflik huquqi va litsenziyalash siyosati

Mualliflik huquqining saqlanishi

«Geliotekhnika» jurnalida maqola nashr etgan mualliflar o‘z asarlariga bo‘lgan mualliflik huquqini saqlab qoladilar.

Mualliflardan mualliflik huquqini jurnalga yoki nashriyot va texnik xizmatlarni ko‘rsatuvchi I-EDU GROUP LLCga o‘tkazish talab etilmaydi. Mualliflarning shaxsiy nomulkiy huquqlari, shu jumladan muallif sifatida tan olinish va asarning yaxlitligini himoya qilish huquqlari amaldagi qonunchilikka muvofiq saqlanadi.

Nashr qilish uchun nomutlaq huquq

Maqola nashrga qabul qilingach, mualliflar jurnal va nashriyotga quyidagi maqsadlarda nomutlaq huquq beradi:

  • maqolani birinchi marta nashr etish;

  • «Geliotekhnika» jurnalini maqolaning dastlabki nashr manbasi sifatida ko‘rsatish;

  • maqolani bosma va elektron shakllarda tarqatish, indekslash, arxivlash va uzoq muddat saqlash;

  • maqolaning DOI identifikatori va metama’lumotlarini ro‘yxatdan o‘tkazish, yangilash hamda tegishli xizmatlarga uzatish;

  • nashr etilgan materialning ilmiy kommunikatsiya va raqamli saqlanishini ta’minlash uchun zarur texnik amallarni bajarish.

Ushbu huquq nomutlaq hisoblanadi. Mualliflar jurnalning birinchi nashr huquqi va amaldagi ochiq litsenziya shartlariga zid bo‘lmagan boshqa kelishuvlarni tuzishi mumkin.

Creative Commons litsenziyasi

Barcha maqolalar Creative Commons Attribution 4.0 International (CC BY 4.0) litsenziyasi asosida nashr etiladi.

Ushbu litsenziya foydalanuvchilarga quyidagi huquqlarni beradi:

  • materialni istalgan vosita yoki formatda nusxalash va tarqatish;

  • materialni moslashtirish, o‘zgartirish va uning asosida yangi asarlar yaratish;

  • materialdan ilmiy, ta’limiy, tijorat va boshqa qonuniy maqsadlarda foydalanish.

Litsenziya shartlariga rioya qilingan taqdirda, litsenziar ushbu ruxsatlarni bekor qila olmaydi. Litsenziyaning to‘liq matni: https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/.

Manbani ko‘rsatish talablari

Materialdan qayta foydalanuvchi shaxs:

  • muallif yoki mualliflarning ismini tegishli tarzda ko‘rsatishi;

  • maqola nomi va «Geliotekhnika» jurnalini dastlabki nashr manbasi sifatida keltirishi;

  • bibliografik ma’lumotlar va DOI yoki maqolaga barqaror havolani, agar mavjud bo‘lsa, taqdim etishi;

  • CC BY 4.0 litsenziyasiga havola berishi;

  • materialga o‘zgartirish kiritilgan bo‘lsa, buni aniq bildirishi;

  • mualliflar yoki jurnal qayta foydalanishni ma’qullayotgani haqidagi noto‘g‘ri taassurotni yuzaga keltirmasligi kerak.

Manbani maqbul usulda ko‘rsatish mumkin, biroq qo‘shimcha huquqiy yoki texnologik cheklovlar orqali CC BY 4.0 litsenziyasi ruxsat bergan foydalanishga to‘sqinlik qilish mumkin emas.

Mualliflarning qayta foydalanish va o‘z-o‘zini arxivlash huquqlari

Mualliflar embargo muddatini kutmasdan:

  • taqdim etilgan qo‘lyozma, taqrizdan keyin qabul qilingan qo‘lyozma va nashr etilgan yakuniy versiyani institutsional yoki mavzuiy repozitoriyga joylashtirishi;

  • nashr etilgan maqolani shaxsiy yoki muassasa veb-saytida taqdim etishi;

  • undan dars berish, ma’ruza, konferensiya taqdimoti, dissertatsiya, kitob, hisobot va keyingi ilmiy ishlarida foydalanishi;

  • ilmiy, ta’limiy yoki kasbiy maqsadlarda nusxalarini tarqatishi;

  • CC BY 4.0 shartlariga muvofiq tarjima, moslashtirilgan yoki hosila asarlar tayyorlashi mumkin.

Nashr etilgan versiyadan foydalanilganda maqolaning dastlabki nashri, jurnal nomi va DOI, agar mavjud bo‘lsa, ko‘rsatilishi kerak.

Maqola versiyalari

Mualliflar maqolaning quyidagi versiyalarini saqlashi va tarqatishi mumkin:

  • jurnalga taqdim etilgan dastlabki qo‘lyozma;

  • taqriz va tahririy tuzatishlardan keyin nashrga qabul qilingan qo‘lyozma;

  • jurnal saytida chop etilgan rasmiy yakuniy nusxa — Version of Record.

Imkon qadar nashr etilgan yakuniy nusxaga DOI orqali havola berilishi va tegishli versiya aniq ko‘rsatilishi tavsiya etiladi.

Uchinchi shaxslarga tegishli materiallar

Mualliflar maqolaga kiritilgan, o‘zlariga tegishli bo‘lmagan rasmlar, jadvallar, fotosuratlar, xaritalar, ma’lumotlar, dasturiy kod, matn parchalari va boshqa materiallardan foydalanish uchun zarur ruxsatlarni olishga mas’uldirlar.

Agar maqoladagi uchinchi shaxs materiali alohida izohda boshqa litsenziya yoki foydalanish sharti bilan belgilangan bo‘lsa, u maqolaning umumiy CC BY 4.0 litsenziyasiga kirmaydi. Bunday materialdan qayta foydalanish uchun huquq egasining ruxsati talab etilishi mumkin.

Mualliflar barcha istisnolarni materialga yaqin joylashtirilgan aniq kredit yozuvi yoki litsenziya qaydi orqali ko‘rsatishi kerak.

Ma’lumotlar, dasturiy kod va qo‘shimcha materiallar

Maqola bilan birga e’lon qilingan tadqiqot ma’lumotlari, dasturiy kod, modellar va qo‘shimcha materiallarning litsenziya shartlari ular joylashtirilgan sahifa yoki repozitoriyda aniq ko‘rsatilishi kerak.

Maqolaga tatbiq etilgan CC BY 4.0 litsenziyasi uchinchi shaxs huquqlari, maxfiylik, shaxsiy ma’lumotlarni himoya qilish, patent, shartnoma yoki boshqa qonuniy cheklovlar ostidagi materiallarga avtomatik ravishda qo‘llanilmaydi.

Taqriz xulosalari

Jurnal ikki tomonlama anonim taqriz tizimidan foydalanadi. Taqriz xulosalari maxfiy tahririy hujjatlar hisoblanadi va maqolaga tatbiq etilgan CC BY 4.0 litsenziyasiga kirmaydi.

Taqrizchining xulosasi uning ruxsatisiz ochiq e’lon qilinmaydi yoki uchinchi shaxslarga taqdim etilmaydi, qonunchilik talabi yoki vakolatli axloqiy tekshiruv holatlari bundan mustasno. Taqriz xulosasini alohida nashr etish faqat taqrizchi va jurnalning aniq roziligi hamda tegishli litsenziya shartlari asosida amalga oshirilishi mumkin.

Mualliflik huquqining buzilishi

Mualliflar qo‘lyozma mualliflik huquqi, litsenziya va boshqa intellektual mulk huquqlarini buzmasligini ta’minlashi shart.

Plagiat, ruxsatsiz qayta foydalanish yoki mualliflik huquqining boshqa ehtimoliy buzilishlari jurnalning Plagiat siyosati, Nashr etikasi siyosati va Ilmiy qoidabuzarliklar haqidagi murojaatlarni ko‘rib chiqish siyosatiga muvofiq tekshiriladi.

Zarur hollarda jurnal materialni tuzatish yoki olib tashlash, tuzatish xabari, xavotir bildirish bayonoti yoki maqolani qaytarib olish to‘g‘risidagi xabarni e’lon qilish kabi choralarni ko‘rishi mumkin. Bunday choralar qonuniy ravishda CC BY 4.0 asosida amalga oshirilgan avvalgi foydalanishni bekor qilmaydi, biroq foydalanuvchilar nashr holatidagi keyingi o‘zgarishlarni tegishli tarzda ko‘rsatishi kerak.

Boshqa huquqlar va cheklovlar

CC BY 4.0 litsenziyasi mualliflik huquqi doirasidagi ruxsatlarni beradi. Shaxsiy hayot daxlsizligi, shaxs tasviridan foydalanish, shaxsiy nomulkiy huquqlar, patentlar, tovar belgilari, maxfiylik, ma’lumotlarni himoya qilish yoki uchinchi shaxslarning boshqa huquqlari materialdan muayyan tarzda foydalanishni cheklashi mumkin.

Materialdan qayta foydalanuvchi shaxs barcha tegishli huquq va qonuniy talablarni mustaqil ravishda tekshirishi shart.

Mas’uliyatni cheklash

Nashr etilgan maqolalarda bildirilgan fikrlar, xulosalar va tavsiyalar mualliflarga tegishli bo‘lib, jurnal, uning ta’sischisi, tahrir hay’ati yoki nashriyotning qarashlarini majburiy tarzda ifodalamaydi.

Mualliflar taqdim etilgan materialning haqqoniyligi, qonuniyligi, zarur ruxsatlarning mavjudligi va uchinchi shaxslar huquqlariga rioya etilishi uchun javobgardirlar.

Siyosatni boshqarish

Ushbu siyosat «Geliotekhnika» jurnalining rasmiy veb-saytida e’lon qilingan sanadan kuchga kiradi va huquqiy, texnologik yoki nashriyot amaliyotidagi o‘zgarishlarni hisobga olgan holda davriy ravishda qayta ko‘rib chiqiladi.

Mualliflik huquqi, litsenziyalar yoki materiallardan foydalanish uchun ruxsatlarga oid savollar quyidagi manzilga yuborilishi mumkin:

Elektron pochta: ftikans@uzsci.net

ISSN 0130-0997 (Print)
ISSN 2181-9963 (Online)